Từ lâu tôi đã muốn xây dựng một trang web để trao đổi về tiếng Việt. Mong muốn ấy xuất phát từ một cảm nhận ngày càng rõ rệt: chúng ta đang dần mất gốc trong việc hiểu và sử dụng tiếng Việt, đặc biệt là lớp từ Hán–Việt vốn giữ vai trò then chốt trong tiếng Việt.

Trong thực tế, không ít người sử dụng từ Hán–Việt một cách quen miệng nhưng mơ hồ về nghĩa gốc, dẫn đến dùng sai, dùng lệch, thậm chí hiểu ngược. Điều đáng nói là tình trạng này không chỉ xuất hiện trong đời sống thường ngày, mà cả trong báo chí, các phát biểu miệng lẫn văn bản chính thức và các thảo luận tưởng như rất nghiêm túc.

Một nghịch lý khác là hiện nay có khá nhiều trang, nhóm hoặc khóa học mang tên “Hán–Việt”, nhưng nội dung thực chất lại là dạy tiếng Hán (Trung). Việc học tiếng Hán là cần thiết và đáng trân trọng, nhưng học Hán–Việt không phải là học tiếng Hán. Từ Hán–Việt là một bộ phận của tiếng Việt, hình thành từ việc người Việt mượn từ người Hán qua hàng nghìn năm, và sử dụng như một phần tự nhiên của ngôn ngữ dân tộc.

Chính điều này khiến không ít người, đặc biệt là thế hệ trẻ, lầm tưởng rằng muốn hiểu từ Hán–Việt thì phải quay sang học một ngôn ngữ khác, trong khi điều cần thiết hơn là hiểu sâu chính tiếng Việt của mình.

“Tôi yêu tiếng Việt” ra đời từ trăn trở đó. Trang web này không nhằm cổ súy cho sự hoài cổ hay bài xích đổi mới, mà hướng tới một mục tiêu giản dị: giúp người sử dụng tiếng Việt hiểu rõ hơn những gì mình đang nói và đang viết. Chúng tôi tin rằng, chỉ khi hiểu đúng gốc rễ của ngôn ngữ, sự sáng tạo và hiện đại mới có nền tảng vững chắc.

Đây là một không gian mở để trao đổi, đặt câu hỏi và tranh luận một cách có căn cứ về tiếng Việt: từ chính tả, cách dùng, đến từ nguyên và biến đổi nghĩa. Mỗi bài viết, mỗi trao đổi – dù nhỏ – đều là một cách góp phần giữ cho tiếng Việt không mất đi chiều sâu vì thói quen sử dụng quá dễ dãi.

Bài viết này cũng là lời mời gọi: nếu bạn từng băn khoăn trước một từ Hán–Việt quen mà lạ, từng phân vân không biết cách dùng nào là hợp lý, hay đơn giản là muốn hiểu tiếng Việt sâu hơn một chút, thì rất mong bạn cùng tham gia trao đổi. Cá nhân tôi, người trăn trở với vấn đề này, không phải là chuyên gia về ngôn ngữ, nên lại càng mong muốn các chuyên gia ngôn ngữ tham gia vì mục đích chung – trau dồi tiếng Việt.

Giữ gìn tiếng Việt không phải là níu kéo quá khứ, mà là hiểu đúng để đi tiếp vững vàng. Từ những trao đổi cụ thể, “Tôi yêu tiếng Việt” mong góp phần làm sáng tỏ căn cốt của ngôn ngữ, để mỗi người Việt có thể nói và viết tiếng Việt tự tin, chính xác và giàu chiều sâu hơn.